اسلام امر داده بوده است و بيگانگان آن را براى دين نقص بشمارند ؛ براى رفع اين اشتباه و اين تهمت ، وزارت جليلهء معارف كه در پرتو اين دولت مىكوشد مردم از گرداب جهل بيرون آمده در شاهراه ترقّى پيش روند و اسلام و مسلمين قوى شده ، از هرگونه تهمتى برى باشند » به ايشان امر مىكنند تا « شرحى راجع به حجاب اسلامى نوشته ، عقيدهء علما را » شرح بدهد . وى نيز به‌جاى انتشار نوشتهء خودش ، صلاح را در آن ديده است تا « كتاب مرحوم قاسم بيك امين را ترجمه و سخن علماى شيعه را بر آن » بيفزايد . « 1 » اندكى بعد در همان عصر رضا خان ، احمد مهذّب كتاب ديگر قاسم امين را نيز تحت عنوان زن امروز ترجمه كرد . در مقدمه ، از ارزش كار قاسم امين و تخمى كه او كاشته سخن گفته و اين‌كه اى كاش امروز او مىبود و مىديد كه اين تخمى كه كاشته تا چه اندازه ثمر داده است . وى در مقدمهء اين اثر نيز از نهضت تازهء ايران به رهبرى « پدر تاجدار » سخن گفته و آرزو كرده روزى برسد كه به قول آناتول فرانس « زن رسما مربّى مرد و مهذّب اخلاق او گردد » . هر دو كتاب پس از دستور كشف حجاب و سال‌هاى پايانى سلطنت رضا خان به دستور وزارت فرهنگ چاپ شده است . همان زمان اين دو كتاب ، مورد استقبال متجددين قرار گرفت . شگفت آن‌كه بسيارى از متدينين نيز فريب آن را خوردند كه گويا بحث تنها دربارهء كشف وجه و كفين است ؛ و شگفت آن‌كه خود قاسم امين نيز بحث را از همين‌جا شروع كرد ، اما به بىحجابى كامل رسيد ؛ « 2 » شاهد آن نشر كتاب او در دورهء اخير است كه همراه كتاب ، تصوير زنان بىحجابى كه در شمار زنان متشخص و فرهيخته مصر هستند ، به عنوان شاهد مثال درج شده است . « 3 » با انتشار اين كتاب‌ها ، مطبوعات متجددين به تبليغ و ستايش آن‌ها پرداختند . به‌طورى كه شيخ ابو الفضل خراسانى مىنويسد : « در بعضى از مجلات مقاله‌اى درج و انتشار داده به عنوان قاسم امين براى دعوت به بىحجابى . . . » . وى سپس خلاصه‌اى از آن مقاله را آورده و با متهم‌كردن آن مجله به اين‌كه « جز عناد و جهل و فتنه در جامعهء ملت » هدفى ندارد ، به نقد آن مقاله پرداخته است . « 4 »

--> ( 1 ) . مقدمهء كتاب زن و آزادى . ( 2 ) . حميد عنايت مىنويسد كه قاسم امين : يك مبارزهء ملايم به نفع آزادى زنان در مصر به‌راه انداخته بود . وى در ابتدا دقت مىكرد كه درخواستهايش راجع به تعليم و تربيت زنان و پايان‌دادن به كنارماندگيشان از امور اجتماعى را با استناد به قرآن و شريعت بيان كند . ولى بعدا كه آماج حملات سنت‌گرايان قرار گرفت ، چهارچوب اسلامى را رها كرد و تمدن جديد را ضامن دگرگونى زندگى زنان مسلمان گرفت . بنگريد : انديشهء سياسى در اسلام معاصر ، ( تهران ، خوارزمى ، 1362 ) ص 153 ( 3 ) . نسخهء چاپى آن در كتابخانهء مسجد اعظم قم موجود است . ( 4 ) . احسن الحكايات فى حجاب السافرات ( خراسانى ، تهران ، 1365 ق ) ، ص 241 ؛ گويا اصل مطلب از